Informacje

Katedra Biochemii i Biotechnologii Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu jest placówką specjalizującą się w problematyce biochemii, biologii molekularnej, inżynierii genetycznej, diagnostyki molekularnej i nanobiotechnologii. Katedra prowadzi badania podstawowe, jednak wyniki badań w coraz większym stopniu znajdują zastosowanie praktyczne. Katedra zatrudnia 4 profesorów, 13 adiunktów, 1 asystenta, 9 pracowników naukowo-technicznych oraz 9 doktorantów. Struktura organizacyjna Katedry obejmuje Zakład Biochemii, Zakład Biologii Molekularnej i Zakład Diagnostyki Molekularnej. Badania naukowe prowadzone są w ramach badań statutowych Uczelni, badań własnych, projektów grantowych krajowych i projektów grantowych zagranicznych. Główna problematyka badawcza obejmuje mechanizmy transkrypcji (prof. R. Słomski), poznanie struktury i ekspresji genów (prof. R. Słomski, prof. C. Mądrzak), badania molekularne genów roślinnych uczestniczących w symbiotycznym wiązaniu azotu (prof. C. Mądrzak), badania struktury i funkcjonowania roślinnych transporterów ABC (dr hab. M. Jasiński), badania enzymów uczestniczących w metabolizmie nukleozydów, nukleotydów i homocysteiny (prof. A. Guranowski, prof. H. Jakubowski), charakterystykę wirusów i polimorficznych fragmentów DNA u roślin i zwierząt (prof. R. Słomski) oraz przygotowanie konstrukcji genowych do ekspresji w układach prokariotycznych i eukariotycznych (prof. R. Słomski). W realizacji prac badawczych Katedry uczestniczą doktoranci oraz studenci wykonujący prace magisterskie. Katedra prowadzi szkolenia w zakresie biologii molekularnej, podyplomowe i ogólnokrajowe.

Zakład Biochemii

W Zakładzie Biochemii kierowanym przez prof. dr hab. Andrzeja Guranowskiego od ponad trzech dekad prowadzone są badania nad enzymami związanymi z metabolizmem takich rzadkich nukleotydów jak Ap3A, Ap4A i p4A. W ostatnich latach badania objęły aktywności enzymatyczne białek z rodziny HIT i biochemię innego nietypowego nukleotydu: fosforamidu adenozyny, NH2-pA). W badaniach tych udział biorą Anna M. Wojdyła-Mamoń i Małgorzata Pietrowska-Borek. Ostatnio, dr hab. Pietrowska-Borek wykazała, że wymienione nukleotydy zachowują się jak „alarmony” czyli swoiste cząsteczki sygnałowe bowiem podane do hodowli siewek lub zawiesin komórek roślinnych indukują w nich wytwarzanie związków fenylopropanoidowych, pojawiających się w roślinach poddanych działaniu czynników stresowych.
Przedmiotem innych badań jest, ogólnie mówiąc, metabolizm homocysteiny. Badany jest m.in. enzym hydrolizujący tiolakton homocysteiny, hydrolaza bleomycyny (dr Jarosław Zimny i dr Joanna Perła-Kajàn), mechanizm uszkadzania tkanki łącznej w hiperhomocysteinemii (prof. dr hab. Hieronim Jakubowski, J. Perła-Kajàn i dr Joanna Suszyńska-Zajczyk). Publikacje na wszystkie wymienione tematy ukazały się w języku angielskim w specjalistycznych czasopismach.
 

Zakład Biologii Molekularnej

W Zakładzie Biologii Molekularnej prowadzonym przez prof. C. Mądrzaka badania dotyczą oddziaływań roślina - mikroorganizm, a w szczególności symbiotycznego wiązania azotu atmosferycznego. Badania dotyczą brodawkowo-specyficznej ekspresji genów roślinnych w łubinie żółtym. Analiza populacji szczepów Rhizobiaceae brodawkujących łubiny w uprawach polowych w Polsce obejmuje ocenę przeżywalności, konkurencyjności i zmienności szczepów (K. Pudełko, D. Narożna, C. Mądrzak). W zakresie patogenezy wykonywane są badania nad zróżnicowaniem populacji Fusarium avenaceum (C. Mądrzak). Prowadzone są także badania nad strukturą i funkcjonowaniem roślinnych transporterów ABC (M. Jasiński).

Zakład Diagnostyki Molekularnej

Problematyka badawcza Zakładu Diagnostyki Molekularnej kierowanego przez prof. R. Słomskiego dotyczy roślin, zwierząt, człowieka oraz mikroorganizmów. Prace związane są z analizą genów łubinu żółtego, kodujących tRNA, białek rybosomalnych i cyklofilin (K. Nuc, R. Słomski). Przygotowana została biblioteka genomowa grochu, prowadzone są badania nad molekularnymi podstawami samoniezgodności gruszy (Ł. Wolko, R. Słomski). U zwierząt badane są geny kodujące akrozynę i białko tranzycyjne. DNA człowieka, zwierząt i roślin analizowany jest w aspekcie powtórzeń DNA (B. Gawrońska, R. Słomski). Prace nad transgenezą zwierząt i linii komórkowych na potrzeby biomedyczne, prowadzone są dla uzyskania zwierząt wydzielających w mleku białka człowieka i świń na potrzeby ksenotransplantacji (M. Hryhorowicz, D. Lipiński, A. Nowak, H. Przystałowska-Macioła, M. Szalata, J. Zeyland, R. Słomski). Część badań dotyczy przenoszenia szlaków metabolicznych z patogennych mikroorganizmów oraz modyfikacji sorgo w celu uzyskania większej wydajności produkcji bioetanolu II generacji. Kontynuowana jest tradycyjna tematyka Katedry – badania procesu transkrypcji i białek w nim uczestniczących (M. Galbas). Nowe badania dotyczą analizy genów metabolizmu tkanki kostnej i analizy podatności na osteoporozę (N. Drwęska-Matelska, M. Szalata, R. Słomski) oraz badań metylacji (D. Lipiński, M. Szalata, J. Zeyland, R. Słomski). Prowadzone są badania nad wykorzystaniem nanotechnologii w badaniach biomedycznych z zastosowaniem technik szybkiego sekwencjonowania nowej generacji, przygotowania nanowektorów do transgenezy i nanodostarczania oraz mapowania i wykrywania transgenów (O. Zakerska-Banaszak, S. Hryhorowicz, K. Tuśnio, B. Grześkowiak, D. Lipiński, M. Szalata, J. Zeyland, R. Słomski). Działalność Katedry wychodzi naprzeciw oczekiwaniom społecznym głównie w aspekcie prowadzonych badań w zakresie biotechnologii i diagnostyki molekularnej. W działalności dotyczącej biotechnologii prowadzone są badania zmierzające do wykorzystania zwierząt i roślin dla potrzeb biomedycznych a w działalności diagnostycznej badania dotyczą molekularnego podłoża chorób uwarunkowanych wielogenowo. Aby badania znalazły jak najszybsze wykorzystanie w praktyce, prowadzone są one we współpracy z Instytutem Zootechniki-PIB w Balicach, Instytutem Włókien Naturalnych i Roślin Zielarskich w Poznaniu oraz Uniwersytetem Medycznym w Poznaniu. W ostatnim czasie część badań prowadzona jest w kierunku dotyczącym wdrożeń. Przede wszystkim należy tu wymienić badania prowadzone wspólnie z Instytutem Zootechniki-PIB i Instytutem Genetyki Człowieka PAN dotyczące inżynierii komórkowej dla potrzeb biomedycznych, które zostały nagrodzone prestiżowym wyróżnieniem Marszałka Województwa Wielkopolskiego w zakresie innowacyjności. Szczególne optymistyczne są badania wykonywane w ramach projektu ksenotransplantacyjnego.

Pracownicy Katedry zaangażowani są również w realizację prac związanych z Projektami Innowacyjnej Gospodarki (Nanomitex, Zielona Chemia), projektami badań stosowanych (Sormisol, Striiformis, Segenmas) oraz projektami sektorowymi Innomed (Medpig i Onkokan).

Usługi i możliwości współpracy

1. Sekwencjonowanie DNA

2. Oznaczanie markerów genetycznych roślin, zwierząt i człowieka

3. Określanie pokrewieństwa roślin, zwierząt

4. Ocena genetycznie modyfikowanej żywności

5. Przygotowywanie konstrukcji genowych

6. Synteza rekombinowanych białek

7. Autoradiografia i fluorymetria

8. Uprawnienia specjalistów z zakresu laboratoryjnej genetyki medycznej

innowacyjna gospodarkalogo UEinfrastruktura i środowisko